Een overzicht van het narcotische darmsyndroom

Narcotisch darmsyndroom (NBS) is een aandoening waarbij een persoon verhoogde buikpijn en andere gastro-intestinale symptomen ervaart die voortvloeien uit de inname van verdovende opioïde medicijnen. Dergelijk gebruik van verdovende middelen hoeft niet langdurig te zijn, aangezien het syndroom zich al na een paar weken gebruik kan ontwikkelen. Bij NBS neemt de toename van pijn niet af ondanks toenemende doses van de verdovende pijnstillende medicatie. Dergelijke verhoogde doses dienen uiteindelijk alleen om de daaropvolgende pijn te vergroten. Men denkt dat chronisch gebruik van opiaatnarcotica leidt tot veranderingen in de zenuwen en spieren in het spijsverteringskanaal, wat leidt tot meer pijnsensaties en een verminderde respons op verdere medicatie.

Men hoeft geen voorgeschiedenis te hebben van een eerdere spijsverteringsstoornis om NBS te ontwikkelen. Het kan zich ontwikkelen bij iedereen die na de operatie grote hoeveelheden verdovende medicatie krijgt of als een behandeling voor een pijnaandoening. Mensen met chronische spijsverteringssymptomen door functionele GI-problemen zoals IBS, of andere vormen van chronische spijsverteringsziekte zoals IBD of diverticulitis, kunnen NBS ontwikkelen omdat hun artsen verdovende middelen hebben voorgeschreven in een poging de buikpijn van die aandoeningen te verlichten. Vaak zijn artsen zich er niet van bewust dat het voorschrijven van verdovende middelen het probleem verergert.

Er wordt getheoretiseerd dat het aantal mensen met NBS stijgt. Het is enigszins schokkend om te lezen dat de Verenigde Staten, die ongeveer 5% van de wereldbevolking uitmaken, goed zijn voor 80% van het wereldwijde gebruik van verdovende middelen.

Symptomen

Buikpijn is het overheersende symptoom van NBS. Andere symptomen zijn onder meer:

• Constipatie
• Gas en een opgeblazen gevoel
• Verlies van eetlust en/of gewicht
• Misselijkheid
• braken

Sommige NBS-patiënten melden dat eten pijnsymptomen kan verergeren. Dit kan leiden tot voedselvermijding, wat resulteert in gewichtsverlies.

In sommige gevallen kunnen röntgenfoto’s van de buik aanwijzingen geven van een gedeeltelijke obstructie in de darmen, terwijl het in feite slechts een back-up is van ontlasting en lucht, wat leidt tot een diagnose van ofwel intestinale ileus of pseudo-obstructie.

Behandeling

De primaire behandeling is om het gebruik van verdovende middelen te staken. Voor sommigen zal dit proces geleidelijk gebeuren, terwijl voor de meesten dit proces snel kan gebeuren. De tijd die nodig is om te stoppen met de medicatie hangt af van hoe lang men de verdovende middelen heeft gebruikt. Met andere woorden, een persoon die NBS snel na de operatie ontwikkelt, heeft mogelijk niet zo’n lang ontwenningsproces nodig als iemand die verdovende middelen heeft gebruikt voor chronische pijn.

Deze stopzetting van verdovende medicatie wordt gedaan in combinatie met andere medicijnen en therapieën die gericht zijn op het minimaliseren van de effecten van ontwenning en het aanbieden van alternatieve middelen voor pijnverlichting. In de meeste gevallen kan dit poliklinisch gebeuren. Patiënten die echter misselijkheid, braken of tekenen van darmileus of pseudo-obstructie ervaren, kunnen ziekenhuisopname nodig hebben.

Het kan voor patiënten een uitdaging zijn om na te denken over het spenen van hun medicijnen, omdat de medicijnen pijnverlichting kunnen bieden. In gevallen van NBS is het echter belangrijk om te erkennen dat de verdovende middelen de darmen vertragen en bijdragen aan de pijn en andere spijsverteringssymptomen die worden ervaren.

Andere behandelingen voor NBS zijn onder meer:

• Antidepressiva, vanwege hun pijnverlichtende eigenschappen.
• Anti-angst medicijnen om de psychologische effecten van ontwenning van verdovende middelen te verlichten.
• Psychologische behandelingen zoals CGT voor pijnbestrijding.
• Naltrexon ​helpt mensen het gebruik van verdovende middelen te vermijden.

Veel artsen behandelen NBS op dezelfde manier als opioïd-geïnduceerde constipatie (OIC), in welk geval een medicijn zoals Relistor (methylnaltrexon) of Movantik (naloxegol) zou worden voorgeschreven.