Aanhoudende pijn in de onderbuik zonder andere symptomen is een klacht die verschillende oorzaken kan hebben. De aard, locatie, duur en context van de pijn helpen om beter te begrijpen waar de oorzaak kan liggen. Omdat de onderbuik veel structuren bevat – darmen, spieren, urinewegen, bloedvaten en (bij vrouwen) gynaecologische organen – kan de bron van de pijn sterk variëren.
Oorzaken van aanhoudende onderbuikpijn
1. Prikkelbare darm syndroom (PDS)
Hoe vaak: Veelvoorkomend
PDS ontstaat door een combinatie van factoren zoals een overgevoelige darmwand, verstoorde darmbewegingen, stress en veranderingen in de darm-hersencommunicatie. De pijn treedt op doordat de zenuwen van de dikke darm gevoeliger zijn voor rek en beweging. Bij afwezigheid van diarree, obstipatie of een opgeblazen gevoel kan PDS zich soms uitsluitend uiten als vage, langdurige onderbuikpijn.
2. Chronische obstipatie
Hoe vaak: Veelvoorkomend
Opgehoopte ontlasting rekt de darmwand uit en verhoogt de druk in het laatste deel van de dikke darm. Deze rek veroorzaakt doffe, zeurende pijn laag in de buik. Soms is er geen merkbare verstopping, maar is de darmpassage toch vertraagd, waardoor pijn het enige symptoom kan zijn.
3. Spier- en buikwandpijn (myofasciale pijn)
Hoe vaak: Veelvoorkomend
Overbelasting, langdurig zitten, verkeerde houding, microverrekkingen of spanning in de rechte buikspier of heupbuigers kan aanhoudende pijn geven. Deze pijn is afkomstig uit de buikwand en niet uit de ingewanden. De pijn neemt meestal toe bij bewegen, draaien of aanspannen van de buikspieren.
4. Urinewegproblemen (lichte blaasirritatie of beginnende infectie)
Hoe vaak: Matig vaak
Een milde irritatie van de blaas of plasbuis – bijvoorbeeld door weinig drinken, geconcentreerde urine of lichte ontstekingsactiviteit – kan zeurende pijn laag in de onderbuik veroorzaken. In vroege fases kunnen klassieke symptomen zoals branderigheid of vaker moeten plassen nog ontbreken.
5. Gynaecologische oorzaken (bij vrouwen)
a. Vroege fase van eierstokcyste
Hoe vaak: Matig vaak
Een cyste rekt de eierstokwand en het omringende vlies, wat pijnsignalen activeert. Wanneer de cyste niet bloedt of draait, kan pijn het enige symptoom zijn.
b. Endometriose
Hoe vaak: Veelvoorkomend bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd, maar vaak ondergediagnosticeerd
Weefsel dat lijkt op baarmoederslijmvlies groeit buiten de baarmoeder en veroorzaakt chronische ontsteking. Zelfs buiten de menstruatiecyclus kan aanhoudende, gelokaliseerde onderbuikpijn optreden.
6. Liesbreuk
Hoe vaak: Matig vaak
Een liesbreuk ontstaat wanneer buikinhoud door een zwakke plek in de buikwand uitpuilt. De voortdurende druk op zenuwen en weefsels veroorzaakt chronische zeurende pijn, zelfs zonder duidelijke zwelling.
7. Darmontsteking (mild of in beginstadium)
Hoe vaak: Minder vaak wanneer er geen andere symptomen zijn
Ontstekingen in de dunne of dikke darm, zoals colitis of diverticulitis, veroorzaken normaal gesproken koorts, diarree of misselijkheid. In zeer vroege of milde fases kan de enige klacht onderbuikpijn zijn doordat ontstoken weefsel pijnreceptoren activeert.
8. Bekkencongestiesyndroom (bij vrouwen)
Hoe vaak: Minder vaak
Verwijde aderen in het bekken veroorzaken langdurige venieuze druk. De continue rek van vaatwanden en omliggende weefsels zorgt voor doffe, zeurende pijn laag in de buik.
9. Aanhoudende zenuwpijn (viscerale hyperalgesie)
Hoe vaak: Minder vaak maar klinisch relevant
Na een eerdere ontsteking, infectie, operatie of langdurige stress kunnen de zenuwen in de buik overgevoelig worden. De drempel voor pijnprikkels daalt, waardoor u chronische pijn voelt zonder duidelijke fysieke afwijking.
Diagnostiek van aanhoudende onderbuikpijn
Artsen gebruiken een combinatie van anamnese, lichamelijk onderzoek en zo nodig aanvullende testen.
1. Anamnese
Uw arts vraagt onder meer:
- Waar exact de pijn zit
- Of de pijn constant of wisselend is
- Of bepaalde houdingen, inspanning of eten de pijn beïnvloeden
- Of er veranderingen zijn in ontlasting of plassen
- Of er gynaecologische factoren spelen (bij vrouwen)
2. Lichamelijk onderzoek
Het onderzoek kan bestaan uit:
- Palpatie om te bepalen of de pijn uit de buikwand of de organen komt
- Controle van lieskanaal op breuk
- Gynaecologisch onderzoek indien relevant
3. Aanvullende onderzoeken (wanneer nodig)
- Bloedonderzoek om ontsteking uit te sluiten
- Urineonderzoek bij vermoeden blaasprobleem
- Echografie van buik of bekken
- CT-scan of MRI in complexe gevallen
- Endoscopie van de darm bij langdurige klachten of alarmsignalen
Bij afwezigheid van alarmsymptomen (gewichtsverlies, koorts, bloedverlies, hevige pijn) volstaat vaak een beperkte diagnostiek.
Behandeling van aanhoudende onderbuikpijn
De behandeling hangt af van de oorzaak. Hieronder staan de meest voorkomende behandelingen.
1. PDS
- Voedingsaanpassingen (vezels, vermijden van triggerfoods)
- Stressmanagement
- Probiotica
- Medicatie zoals krampstillers of medicijnen die de darmrust herstellen
2. Obstipatie
- Voldoende vocht
- Meer vezels
- Laxeermiddelen of osmotische middelen
- Verbeteren van stoelgangroutine
3. Buikwand- of spierpijn
- Fysiotherapie
- Houdingscorrectie
- Ontstekingsremmers indien nodig
- Gerichte oefeningen of triggerpointbehandeling
4. Blaasirritatie
- Meer drinken
- Vermijden van koffie, alcohol en gekruid eten
- Eventueel een korte antibioticakuur bij infectie
- Blaasrust door regelmatige toiletgang
5. Gynaecologische oorzaken
- Pijnstillers
- Hormonale behandeling bij endometriose
- Verwijdering van cyste indien deze te groot wordt of pijn blijft geven
6. Liesbreuk
- Chirurgische correctie als de pijn aanhoudt
- Vermijden van zware belasting tot behandeling
7. Darmontsteking
- Antibiotica bij diverticulitis
- Ontstekingsremmers bij chronische darmziekten
- Dieetmodificatie
8. Bekkencongestiesyndroom
- Medicatie die de veneuze druk verlaagt
- Embolisatie (sluiten van verwijde aderen)
9. Zenuwpijn
- Pijnmodulerende medicatie (zoals lage dosis antidepressiva of anti-epileptica)
- Fysiotherapie
- Stressreductie
Wanneer moet u medische hulp zoeken?
U moet zich laten controleren als:
- de pijn langer dan 2–4 weken aanhoudt
- de pijn steeds erger wordt
- u gewichtsverlies, koorts, bloedverlies of plasproblemen ontwikkelt
- de pijn de dagelijkse activiteiten belemmert.
Discussion about this post