Hoe beïnvloedt schildklierziekte het hart?

Schildklieraandoeningen kunnen een significant effect hebben op het hart. Ze kunnen hartsymptomen verergeren bij mensen met een hartaandoening en onderliggende hartproblemen versnellen. Schildklieraandoeningen kunnen zelfs gloednieuwe hartproblemen veroorzaken bij mensen met een verder gezond hart.

Een van de belangrijkste redenen om schildklieraandoeningen te diagnosticeren en te behandelen, is het voorkomen van de hartaandoeningen die daaruit kunnen voortvloeien.

De schildklier

Door precies de juiste hoeveelheid schildklierhormoon te produceren, helpt de schildklier bij het reguleren van het metabolisme van uw lichaam – het belangrijkste, hoeveel zuurstof en energie uw lichaam gebruikt – evenals uw spijsverteringsfunctie, spierfunctie en huidskleur.

De schildklier heeft op zijn minst enig effect op elk orgaan in het lichaam, inclusief het hart.

Schildklierziekte tast het hart aan door ofwel te weinig schildklierhormoon (een aandoening die hypothyreoïdie wordt genoemd) of te veel schildklierhormoon (hyperthyreoïdie genoemd) te produceren.

Hypothyreoïdie

Schildklierhormoon is erg belangrijk voor een normale cardiovasculaire functie. Wanneer er onvoldoende schildklierhormoon is (hypothyreoïdie), kunnen noch het hart, noch de bloedvaten normaal functioneren.

Hypothyreoïdie is vaak een uiterst subtiele aandoening. Het begint meestal heel geleidelijk, dus de symptomen kunnen je besluipen. Bovendien komt hypothyreoïdie, vooral bij oudere mensen, vaak voor zonder de typische constellatie van “schoolboek” -symptomen.

Hypothyreoïdie wordt behandeld met schildklierhormoonmedicatie. De adequate behandeling van hypothyreoïdie is een beetje lastig en zelfs controversieel.

Cardiale effecten

Bij hypothyreoïdie zorgt het verminderde niveau van schildklierhormoon ervoor dat de hartspier minder krachtig pompt en uiteindelijk verzwakt.

Bovendien kan de hartspier na elke hartslag niet volledig ontspannen. Dit niet ontspannen kan diastolische disfunctie veroorzaken, een aandoening die kan leiden tot hartfalen.

Hypothyreoïdie zorgt er ook voor dat bloedvaten verstijven, wat hypertensie kan veroorzaken.

Hartsymptomen

Hartsymptomen kunnen voorkomen bij iedereen met hypothyreoïdie, maar ze zijn vooral waarschijnlijk bij mensen die al een onderliggende hartaandoening hebben.

Veelvoorkomende hartproblemen die verband houden met hypothyreoïdie zijn onder meer:

• Kortademigheid (dyspnoe): Kortademigheid bij inspanning en slechte inspanningstolerantie bij hypothyreoïdie is meestal te wijten aan zwakte in de skeletspieren. Bij mensen die ook een hartaandoening hebben, kan dit te wijten zijn aan verergering van hartfalen.

• Trage hartslag (bradycardie): De hartslag wordt gemoduleerd door schildklierhormoon. Bij mensen met hypothyreoïdie is de hartslag doorgaans 10 tot 20 slagen per minuut langzamer dan normaal, vooral bij patiënten die ook een hartaandoening hebben.

• Hartritmestoornissen: Hypothyreoïdie kan ook de neiging tot premature slagen (zoals PVC’s) verergeren en kan atriale fibrillatie veroorzaken.

• Hoge diastolische bloeddruk (diastolische hypertensie): men zou kunnen denken dat, omdat een gebrek aan schildklierhormoon het metabolisme vertraagt, mensen met hypothyreoïdie een lage bloeddruk kunnen ervaren. Meestal is het tegenovergestelde waar: de slagaders zijn stijver bij hypothyreoïdie, waardoor de diastolische bloeddruk stijgt.

• Hartfalen (nieuw of verergerend): Hypothyreoïdie kan voor het eerst hartfalen veroorzaken bij patiënten met een relatief milde onderliggende hartziekte.

• Oedeem (zwelling): Oedeem kan optreden als gevolg van verergering van hartfalen. Bovendien kan hypothyreoïdie zelf een soort oedeem veroorzaken, myxoedeem genaamd, dat wordt veroorzaakt door een ophoping van abnormale eiwitten en andere moleculen in de interstitiële vloeistof (vloeistof buiten de lichaamscellen).

• Verergering van coronaire hartziekte (CAD): Hoewel de verlaging van het schildklierhormoon angina (ongemak op de borst geassocieerd met CAD) minder vaak kan maken bij patiënten met angina, wordt de toename van LDL-cholesterol (slechte cholesterol) en van C-reactief proteïne waargenomen met hypothyreoïdie kan elke onderliggende CAD versnellen.

Hyperthyreoïdie

Hyperthyreoïdie wordt veroorzaakt door de overproductie van schildklierhormoon. Wanneer er te veel schildklierhormoon is, moet de hartspier harder werken. Voor een persoon met een hartaandoening kan dit een tol eisen.

Overtollig schildklierhormoon verhoogt de contractiekracht van de hartspier en verhoogt de hoeveelheid zuurstof die het hart nodig heeft. Het verhoogt ook de hartslag. Als gevolg hiervan wordt het werk van het hart sterk verhoogd.

Net als bij hypothyreoïdie kan hyperthyreoïdie aanwezig zijn zonder de klassieke leerboeksymptomen te veroorzaken. Dus iedereen die hartsymptomen heeft die anders niet gemakkelijk kunnen worden verklaard, moet zijn schildklierfunctie laten meten.

Hartsymptomen

Hartsymptomen kunnen voorkomen bij iedereen met hyperthyreoïdie, maar kunnen bijzonder gevaarlijk zijn bij mensen met een onderliggende hartaandoening.

Veel voorkomende symptomen zijn onder meer:

• Snelle hartslag (tachycardie) en hartkloppingen: Onopgemerkte hyperthyreoïdie is een veelvoorkomende oorzaak van een verhoogde hartslag in rust en bij lichte inspanning. Hyperthyreoïdie moet altijd worden uitgesloten met bloedonderzoek voordat de diagnose van ongepaste sinustachycardie wordt gesteld.

• Hartritmestoornissen: Vooral bij patiënten met een onderliggende hartaandoening kan hyperthyreoïdie ook tal van andere aritmieën veroorzaken, zoals PVC’s, ventriculaire tachycardie en vooral atriale fibrillatie. Het is inderdaad belangrijk om hyperthyreoïdie uit te sluiten bij iedereen die boezemfibrilleren heeft zonder een duidelijke onderliggende oorzaak.

• Hoge systolische bloeddruk (systolische hypertensie): De krachtige hartcontractie verhoogt de systolische bloeddruk (de druk in bloedvaten tijdens hartcontractie).

• Kortademigheid: Kortademigheid bij inspanning kan te wijten zijn aan de zwakte van de skeletspieren die gepaard gaat met hyperthyreoïdie of aan een verergering van hartfalen.

• Hartfalen: Hyperthyreoïdie zelf kan hartfalen veroorzaken, maar slechts relatief zelden. Aan de andere kant, als een reeds bestaande hartziekte aanwezig is, komt verergering van hartfalen met hyperthyreoïdie vaak voor en kan het buitengewoon moeilijk te behandelen zijn.

• Verergering van angina: Patiënten met CAD ervaren vaak een verslechtering van de symptomen met hyperthyreoïdie. Deze kunnen een toename van angina of zelfs een hartaanval omvatten.

Behandelingen voor hyperthyreoïdie

De “beste” manier om hyperthyreoïdie te behandelen is controversieel. In de Verenigde Staten kiezen de meeste zorgverleners direct voor ablatie van de overactieve schildklier met radioactief jodium. Vervolgens geven ze de patiënt schildklierhormoonpillen omdat de schildklier niet langer functioneel is.

Dit kan echter soms een vergissing zijn, aangezien een overactieve schildklier soms een voorbijgaande fase van de ziekte van Hashimoto is, in welk geval ablatie van de schildklier niet nodig is.

Hoewel het gebruik van medicijnen om de schildklier gedeeltelijk te onderdrukken – zoals tapazol (methimazol) of PTU (propylthiouracil) – voor zorgverleners op de lange termijn een probleem vormt voor de behandeling, denken veel experts dat dit uiteindelijk tot gelukkiger patiënten kan leiden.

Schildklierziekte kan de normale werking van verschillende orgaansystemen van het lichaam verstoren. Een van de ernstigste problemen die door schildklieraandoeningen kunnen worden veroorzaakt, zijn problemen met het hart. In feite is schildklieraandoening een vrij veel voorkomende behandelbare oorzaak van hartaandoeningen.

Iedereen die cardiale symptomen van bijna elk type ontwikkelt, moet er zeker van zijn dat hun zorgverlener hun schildklierfunctietests controleert en dat elke gevonden schildklieraandoening adequaat wordt behandeld.