Het gebruik van tracheostomie bij slaapapneu

Ondanks de effectiviteit van meerdere behandelingen, waaronder therapie met positieve luchtwegdruk (PAP), zijn er enkele gevallen waarin meer invasieve therapie noodzakelijk blijkt. Het gebruik van tracheostomiechirurgie bij slaapapneu blijft een grotendeels curatieve, zij het soms problematische, optie voor mensen met moeilijk te behandelen of levensbedreigende slaapstoornissen in de ademhaling. Het is misschien niet de eerste keuze, maar voor sommigen kan het de laatste, beste optie zijn. Lees meer over het gebruik van tracheostomie om slaapapneu te behandelen.

Wat is tracheostomie?

Tracheostomie is de chirurgische plaatsing van een incisie in de luchtpijp, of luchtpijp, aan de voorkant van de nek. Een kleine plastic buis kan worden ingebracht om de opening vrij te houden. Deze opening zorgt ervoor dat de lucht kan bewegen zonder de bovenste luchtwegen te gebruiken, waardoor de bovenste keel, tong, mond en neusgangen effectief worden omzeild.

Waarom tracheostomie gebruiken bij slaapapneu?

Voorafgaand aan de komst van continue positieve luchtwegdruk (CPAP), was tracheostomie een vaker gebruikte chirurgische behandeling om slaapapneu te genezen. Het werkt buitengewoon goed in het geval van obstructieve slaapapneu (OSA), die optreedt omdat de bovenste luchtwegen tijdens de slaap instorten, wat leidt tot herhaalde adempauzes. Door de weerstand van de bovenste luchtwegen te verwijderen, wat wordt bereikt na tracheostomie als ademhaling plaatsvindt via een opening in de keel, wordt slaapapneu aanzienlijk verbeterd. Dit kan het zuurstof- en kooldioxidegehalte en andere symptomen normaliseren.

Tracheostomie kan worden gebruikt wanneer respiratoire insufficiëntie optreedt en standaardtherapie, zoals CPAP of bilevel, niet wordt getolereerd of effectief is. Dit kan optreden wanneer slaapapneu extreem ernstig is en vaker voorkomt bij mensen met morbide obesitas, zoals bij het obesitas-hypoventilatiesyndroom. Het kan ook nodig zijn bij kinderen met ontwikkelingsstoornissen die de ademhaling in gevaar brengen, evenals bij mensen met kritieke comorbiditeiten.

Problemen met tracheostomie

Een tracheostomie is een enorm invasieve procedure, met meerdere complicaties, zowel door hardware (verplaatsing van de tracheostomie, overmatige secretie, infecties) en doordat het normale ‘barrière’-effect van de bovenste luchtwegen wordt omzeild en dus verloren gaat. Er zijn risico’s en problemen verbonden aan het plaatsen van een tracheostomie, zoals:

• Spraak kan moeilijk worden, waardoor aanpassingen nodig zijn, zoals een ’tracheostomieknop’.
• Er kunnen aanzienlijke aanpassingsproblemen zijn, waaronder handicaps en huwelijksproblemen.
• Er is een risico op infectie, vooral terugkerende episoden van bronchitis.
• Een huidtransplantatie kan nodig zijn om overmatige littekenvorming op de plaats van de luchtpijp te voorkomen.
• Bij zwaarlijvige patiënten is de operatie zelf moeilijker en kan de tracheostomieknop ook problematischer zijn.

Een woord van waarschuwing voor zwaarlijvige patiënten

Als een tracheostomie wordt overwogen, moeten zwaarlijvige patiënten zich er ook van bewust zijn dat ze een verhoogd risico lopen dat de procedure mislukt. In het geval van obesitas-hypoventilatiesyndroom, een variant van slaapapneu en respiratoire insufficiëntie die aanwezig is bij obese personen, kunnen er restproblemen zijn na tracheostomie. Verminderde kracht in de ademhalingsspieren of een verminderd vermogen om de longen volledig uit te zetten, kan ondanks de procedure leiden tot aanhoudende ademhalingsproblemen.

Omdat effectieve niet-invasieve therapieën zoals CPAP, bilevel en andere ondersteunende apparaten nu beschikbaar zijn, wordt tracheostomie nu zelden gebruikt om slaapapneu te behandelen. Het kan echter een levensreddende optie zijn voor degenen die het als laatste redmiddel nodig hebben.