Warfarine is een oraal antistollingsmiddel dat bloedstolsels voorkomt of behandelt. Artsen schrijven warfarine voor bij aandoeningen zoals boezemfibrilleren om een beroerte te voorkomen, voor de behandeling en preventie van diepe veneuze trombose en longembolie, en voor mensen met mechanische hartkleppen.
Warfarine wordt ook verkocht onder handelsnamen zoals Marevan, Warfarin Orion, Coumadin of Jantoven. Warfarine werkt goed wanneer het zorgvuldig wordt toegediend, maar dit medicijn vereist regelmatige bloedonderzoeken en aandacht vanwege belangrijke bijwerkingen en interacties met andere medicijnen.
Werkingsmechanisme van warfarine
Warfarine behoort tot de klasse van vitamine K-antagonisten. Warfarine blokkeert het enzym vitamine K-epoxidereductase, dat nodig is voor de regeneratie van actieve vitamine K. Zonder actieve vitamine K maakt de lever minder stollingsfactoren II, VII, IX en X en de regulerende eiwitten C en S aan. Verlaagde niveaus van deze eiwitten vertragen de vorming van bloedstolsels en verlengen de tijd die uw bloed nodig heeft om te stollen. Artsen controleren het effect van warfarine met behulp van de internationale genormaliseerde ratio-test en passen de dosis aan om die waarde binnen het therapeutische bereik voor uw aandoening te houden.
Bijwerkingen van warfarine
Bijwerkingen van warfarine zijn:
- Bloedingen (kleine en grote) — het belangrijkste en meest voorkomende risico
- Intracraniële bloeding (bloeding in de hersenen)
- Maag-darmbloeding
- Overmatige blauwe plekken, neusbloedingen en bloed in urine of ontlasting
- Huidnecrose (zeldzaam maar ernstig)
- Purple-toe-syndroom (zeldzaam)
- Geboorteafwijkingen en foetale bloedingen wanneer het medicijn tijdens de zwangerschap wordt gebruikt
- Haaruitval en huiduitslag
- Mogelijke langetermijneffecten op de botten (verhoogd risico op botbreuken bij langdurig gebruik).
Vervolgens zullen we de bijwerkingen toelichten en u uitleggen hoe u deze kunt voorkomen of verminderen.
1. Bloedingen
Warfarine verlaagt de hoeveelheid actieve vitamine K-afhankelijke stollingsfactoren. Met minder stollingsfactoren zal uw bloed minder gemakkelijk stabiele stolsels vormen, waardoor kleine snijwonden of inwendige verwondingen kunnen blijven bloeden. Als het resultaat van de bloedstollingstest (internationale genormaliseerde ratio) hoger is dan het streefbereik, neemt uw risico op bloedingen toe.
Grote hedendaagse studies melden ernstige bloedingspercentages bij mensen die orale antistollingsmiddelen gebruiken van 20 tot 30 gevallen per 1.000 personen per jaar, dat is ongeveer 2-3% per jaar. Het exacte percentage hangt af van uw leeftijd, andere ziekten en het resultaat van de bloedstollingstest. U loopt het grootste risico tijdens de eerste weken na het starten met de medicatie en wanneer het resultaat van de bloedstollingstest buiten het therapeutische bereik valt.
Om het risico op bloedingen te verminderen, moet u de medicatie precies volgens voorschrift innemen en regelmatig bloedonderzoek laten doen om te controleren hoe goed uw bloed stolt. Houd uw inname van vitamine K-rijke voedingsmiddelen (zoals groene bladgroenten) consistent in plaats van plotselinge veranderingen in uw dieet aan te brengen. Vermijd ook medicijnen, voedingssupplementen of alcohol die het risico op bloedingen verhogen, tenzij uw arts dit toestaat. Veel antibiotica, antischimmelmiddelen, antidepressiva en kruidenproducten veranderen de werking van warfarine. Niet-steroïde ontstekingsremmers en aspirine verhogen het risico op bloedingen.
Zoek dringend hulp bij ernstige bloedingen: als u ernstige bloedingen heeft, kunnen artsen vitamine K en speciale stollingsmedicijnen toedienen om uw bloed sneller te laten stollen en de effecten van warfarine snel ongedaan te maken.
2. Intracraniële bloeding (bloeding in de hersenen)
Het mechanisme dat algemene bloedingen veroorzaakt, kan ook intracraniële bloedingen veroorzaken: schade aan een klein bloedvat kan ervoor zorgen dat zich bloed ophoopt in de schedel. Intracraniële bloedingen brengen een hoog risico op overlijden en invaliditeit met zich mee.
Dit is een zeldzame maar ernstige bijwerking.
Om het risico te verminderen, moet u ook uw bloeddruk goed onder controle houden, omdat ongecontroleerde hoge bloeddruk het risico op hersenbloedingen verhoogt.
Bespreek alternatieve medicijnen met uw arts als u een zeer hoog risico op bloedingen heeft. Voor veel mensen verminderen nieuwere orale anticoagulantia het risico op intracraniële bloedingen in vergelijking met warfarine.
3. Maag-darmbloedingen en andere inwendige bloedingen
Warfarine veroorzaakt op zichzelf geen zweren, maar het maakt bloedingen uit een bestaande laesie – bijvoorbeeld een maagzweer, darmontsteking of diverticulaire aandoening – waarschijnlijker en moeilijker te stoppen.
Hoe dit risico te verminderen:
- Behandel en onderzoek maag- of darmsymptomen: als u symptomen van een maagzweer heeft, vertel dit dan aan uw arts, want behandeling van de maagzweer vermindert het risico op bloedingen.
- Vermijd niet-steroïde ontstekingsremmers, tenzij dit wordt geadviseerd en gecontroleerd.
- Als u plaatjesremmers nodig heeft (bijvoorbeeld aspirine na het plaatsen van een stent), overleg dan met uw cardioloog of hematoloog over nauwgezette follow-up.
4. Door warfarine veroorzaakte huidnecrose
In de eerste dagen van de behandeling vermindert warfarine proteïne C sneller dan sommige stollingsfactoren, wat een tijdelijke protrombotische onbalans in de kleine bloedvaten van de huid kan veroorzaken. Er ontstaan kleine stolsels in de bloedvaten van de huid en de huid kan pijnlijk worden, paars verkleuren en vervolgens necrotisch worden. Een tekort aan proteïne C of proteïne S en andere stollingsafwijkingen verhogen dit risico.
Door warfarine veroorzaakte huidnecrose is zeldzaam en komt voor bij ongeveer 0,05% van de mensen die dit medicijn gebruiken.
5. Paarse-tenen-syndroom
Dit syndroom treedt enkele weken na het begin van de behandeling met warfarine op en wordt meestal veroorzaakt door embolisatie van cholesterolkristallen uit een atherosclerotische plaque; warfarine-gerelateerde bloedingen in plaques kunnen deze kristallen losmaken en pijnlijke paarse verkleuringen van de tenen veroorzaken.
Het paarse-tenen-syndroom is zeer zeldzaam (ongeveer één op de vijfduizend warfarinegebruikers).
6. Geboorteafwijkingen en foetale bloedingen (zwangerschap)
Warfarine passeert de placenta en verstoort vitamine K-afhankelijke processen bij de foetus. Blootstelling aan warfarine tijdens de orgaanvormingsperiode, met name tussen ongeveer de zesde en twaalfde week van de zwangerschap, kan kenmerkende skelet- en gezichtsafwijkingen en andere problemen veroorzaken. Latere blootstelling aan warfarine brengt het risico van foetale bloedingen met zich mee, waaronder intracraniële bloedingen. Om deze reden vermijden clinici waar mogelijk het gebruik van warfarine tijdens de zwangerschap.
7. Haaruitval, huiduitslag en langdurige effecten op de botten
Haaruitval en allergische huidreacties zijn bekende bijwerkingen. Haaruitval kan optreden nadat u bent begonnen met het gebruik van warfarine, omdat de normale haargroeicyclus verandert.
Warfarine interfereert met vitamine K-afhankelijke eiwitten die betrokken zijn bij het botmetabolisme, en sommige observationele studies suggereren een verband tussen langdurig gebruik van warfarine en een hoger risico op botbreuken. Meta-analyses suggereren dat alternatieve medicijnen die vitamine K niet blokkeren, doorgaans een lager risico op botbreuken met zich meebrengen.
Meld aanhoudend haaruitval of huiduitslag aan uw arts. De arts kan overwegen om van medicatie te veranderen als de symptomen ernstig zijn.
Bespreek voor de gezondheid van uw botten botdichtheidscontroles, calcium en vitamine D en andere maatregelen ter voorkoming van botbreuken met uw arts als u warfarine langdurig gaat gebruiken.
Discussion about this post